ماڵپەڕی ئەكسیۆسی ئەمریكی ئاشكرایدەكات، نزیكەی 40 كەشتی نەوتهەڵگر و 16 ملیۆن بەرمیل نەوت لە رێڕەوی باشوری گەروی هورمزەوە تێپەڕبوون.

ئەكسیۆس لە زاری لێپرسراوانی ئەمریكاوە بڵاویكردووەتەوە، رێژەی تێپەڕبوونی كەشتییە نەوتهەڵگرەكان لە گەروی هورمز بە شێوەیەكی بەرچاو زیادیكردووە و لە یەك رۆژدا 40 كەشتی لە رێگەی رێڕەوی باشورەوە كە دەكەوێتە نزیك كەناراوەكانی عوممان، تێپەڕیون و توانیویانە نزیكەی 16 ملیۆن بەرمیل نەوتی خاو بگەیەننە بازاڕەكانی جیهان.

بەپێی زانیارییەكان، ئەم رێڕەوە لە چەند هەفتەی رابردوودا لەلایەن فەرماندەیی ناوەندیی ئەمریكاوە لە رێگەی هێزێكی تایبەتەوە پارێزگاری لێدەكرێت و ماوەی دوو مانگە كۆنترۆڵی رێڕەوی باشوری گەروی هورمزی كردووە بە مەبەستی پاراستنی كەشتیەكانی گەرووەكە لە رێگەی چاودێریی فڕۆكە جەنگییەكانەوە.

هاوكات، فەرماندەیی سێنتكۆمیش جەختی كردووەتەوە كە لە مانگی ئایاری رابردووەوە تاوەكو ئێستا هاوكاریی تێپەڕبوونی زیاتر لە هەزار و 300 كەشتیی بازرگانی و گواستنەوەی زیاتر لە 660 ملیۆن بەرمیل نەوتیان بە ناو گەرووەكەدا كردووە.

قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم لەگەڵ جەلال شێخ ناجی سەرۆکی ئاژانسی پاراستن و زانیاری / زانیاری کۆبووەوە.

لە کۆبوونەوەکەدا جەخت لە بەردەوامی هەماهەنگی و هاریکاری نێوان سەرجەم هێزە ئەمنیی و هەواڵگرییەکانی هەرێم و عیراق کرایەوە، لەپێناو رووبەڕووبوونەوەی ئاڵنەگارییە ئەمنییەکان و کەمکردنەوەی کاریگەریی گرژییەکان و نەهێشتنی بەربەستەکانی بەردەم ئاسایش و ئارامی وڵاتەکەمان.

لەبەرئەنجامی راپۆرتی ئاژانسی پاراستن و زانیاری / زانیاری، قوباد تاڵەبانی روونکردنەوەی زیاتری دا و رایسپاردن وەک هەمیشە بەردەوام بن لە راپەڕاندنی ئەرک و بەرپرسیارێتییە نیشتمانییەکانیان و هۆکاری سەرەکی بن لە سەرخستنی پرۆسە ئەمنیی و هەواڵگرییەکان لەچوارچێوەی پاراستنی بەرژەوەندییە باڵاکاندا.

جێگری سەرۆک وەزیرانی هەرێم ئاماژەی بەوەشدا: هەرێمی کوردستان قەت نەبووە و نابێتە بەشێک لە کێشەکان و دەمانەوێت بە دیالۆگ پرسەکان یەکلایی بکەینەوە و لەم هەلومەرجەشدا بە ویستی گەلەکەمان هەنگاوەکانمان بنێین.

محەمەد باقر قاڵیباف، سەرۆكی پەرلەمانی ئێران رایگەیاند كە تاران چەندین پەیامی لە وڵاتانی دراوسێوە پێ گەیشتووە دەربارەی داڕشتنی رێككاری ئەمنیی نوێ و بەهێزكردنی هەماهەنگییە ئابوورییەكان، تاوەكو ناوچەكە لە دەستوەردانی دەرەكی بپارێزرێت.

ئەمڕۆ محەمەد باقر قاڵیباف، سەرۆكی پەرلەمانی ئێران ئاماژەی بەوە كرد: وڵاتانی دراوسێ دەیانەوێت قۆناغێكی نوێ لە هەماهەنگیی هەرێمی دەست پێ بكەن.

راشیگەیاند، كار بۆ رێكخستنەوەی پەیوەندییەكانی لەگەڵ وڵاتانی ناوچەكە، بەتایبەت عیراق دەكات، لە دۆسیەكانی ئاسایشی سنور، بەرەنگاربوونی تێرۆر و كەرتی وزەدا. 

وەزیری دەرەوەی ئێران وتیشی، تاران پێیوایە دروستكردنی سیستمێكی ئەمنیی ناوخۆیی بەبێ لایەنی دەرەكی، دەبێتە بنەمایەك بۆ كۆتاییهێنان بەو ئاڵۆزییانەی كە لە چەند مانگی رابردوودا رۆژهەڵاتی ناوەڕاستیان هەژاندووە و مەترسیی فراوانبوونی شەڕیان دروست كردووە.

 

وەزیری پەیوەندییەكانی عیراق دەڵێت، بنچینەی ئینتەرنێت لە عیراق بۆ كۆمپانیایەكی كوردی دەگەڕێتەوە.

مستەفا سەنەد وەزیری پەیوەندییەكانی عیراق، لە هەشتەمین كۆنگرەی دیالۆگی بەغداد رایگەیاند، بنچینەی ئینتەرنێت لە عیراق بۆ كۆمپانیایەكی كوردی دەگەڕێتەوە.

لە لێدوانێكدا بۆ كوردسات نیوز راگەیاند، كۆمپانیای ئای كیو هاوبەشێكی سەرەكی وەزارەتی پەیوەندییەكانە، ترانزێتی فایبەر ئۆپتیكی بەڕێوە دەبات و لە بواری ئینتەرنێت خزمەتگوزاری زۆر پێشكەشكردووە، لە رووی سوودی كۆمەڵایەتیەوە پشتیوانی لە وەزارەت دەكەن.

بڕیارە گۆڕێكی بە كۆمەڵ كۆمەڵگەی خانەسۆر لە شەنگال هەڵبدرێتەوە، بەپێی زانیارییەكانی كوردسات نیوزیش پێشتر ئەو گۆڕە هەڵدراوەتەوە، بەبێ پشكنینی"دی ئێن ئەی"روفاتەكان بەخاكسپێدراون.

پەیامنێری كوردسات نیوز رایگەیاند، بەپێی بەدواداچوونەكان دوای زیاتر لە 11 ساڵ،  رێكارەكانی دووبارە هەڵدانەوەی گۆڕێكی بەكۆمەڵ لە كۆمەڵگەی خانەسوری سەربە قەزای شەنگال كە 67 روفاتی ئێزدی تێدایە دەستیپێكردووە، ئەوەش بە مەبەستی ئەنجامدانی پشكنینی "دی ئێن ئەی"و دیاریكردنی ناسنامەی قوربانییەكان بە شێوازی زانستی.

بریاریشە دوای هەڵدانەوەی گۆرە بەكۆمەڵەكە روفاتەكان بگوازرێنەوە بۆ بەغداد، بە ئامانجی یەكلایی كردنەوەی ناسنامەكانیان.

بەپێی زانیارییەكان روفاتی ئەو67 كەسە لەساڵی 2015 لەلایەن حكومەتی هەرێمی كوردستانەوە لە گۆرێكی بەكۆمەڵدا دەرهێنران و دواتر لە 13ی ئابی 2015 لە مەزاری شەرفەدین بەخاك سپێردران، بەبێ ئەوەی پشكنینی"دی ئێن ئەی" یان بۆ نبكرێت.