وەزارەتی سامانەسروشتییەکان، لەبارەی نرخی بەنزینەوە سێ بڕیاری دەرکرد و دەڵێت بە پاڵپشتی ئەوان ئیتر بەنزینی نۆرماڵی بازرگانی لیتری بە 750 دینار بفرۆشرێت.

وەزارەتی سامانەسروشتییەکان، رایگەیاندوە، دوا بەدوای کۆبونەوەی ئەمڕۆ سەبارەت بە چارەسەرکردنی قەیرانی بنزین و لەبەر رۆشنایی راسپاردەکانی کۆبوونەوەکە، بە فەرمانێکی وەزاری چەند بڕیارێکی نوێی دەرکرد.

بەپێی بڕیارەکە، وەزارەت پاڵپشتیکردنی نرخی بنزینی بازرگانی بە کوالیتی ئاسایی (نۆرمال) پەسەند دەکات، بە شێوازێک، کە نرخی فروشتنی لە بنزینخانەکان بە (750) دینار دەبێت بۆ هەر لیترێک و جیاوازیی ئەم نرخە و نرخی بازرگانی لەلایەن حکومەتەوە دابین دەکرێت.

لە بەشێکی دیکەی فەرمانە وەزارییەکەدا، کە لەلایەن وەزیری سامانە سروشتییەکان بەوەکالەت ئیمزا کراوە، جەخت لەسەر دابینکردنی بنزین بۆ هەماهەنگی وەزارەتەکە لەگەڵ پارێزگا و ئیدارە سەربەخۆکان و بەڕێوەبەرایەتی نەوت و کانزاکان کراوەتەوە.

وەزارەتی سامانە سروشتییەکان ئاماژەی بەوەشکردوە،ئەم رێکارە  بەجۆرێک دەبێت، کە کۆمپانیا دابینکەرەکان پێویستە رەچاوی کۆنترۆڵی کوالیتی بەپێی رێنماییەکان بکەن و ئەم فەرمانە لە رێکەوتی دەرچوونیەوە بەکاردەهێنرێت و جێبەجێ دەکرێت.

 

بەڕێوەبەری گشتیی دەزگای میدیایی كوردسات پێشوازی لە كۆنسوڵی گشتیی چین لە هەرێمی كوردستان كرد و تاوتوێی بەهێزكردنی پەیوەندییە ئابووری، پیشەسازیی و تەكنەلۆژی و میدیاییەكانی نێوان هەردوولایان كرد.

دێرین لەتیف رەشید بەڕێوەبەری گشتیی دەزگای میدیایی كوردسات، پێشوازیكرد لە لیو جیون، كۆنسوڵی گشتیی كۆماری گەلی چین لە هەرێمی كوردستان، لە دیدارەكەدا، تیشك خرایە سەر گەشەپێدانی پەیوەندییە بازرگانی و ئابوورییەكان و رەخساندنی دەرفەتی هاوكاریی زیاتر لە نێوان هەرێم و چیندا.

لە بەشێكی دیكەی گفتوگۆكاندا، باس لە گرنگیی كەرتی پیشەسازی و تەكنەلۆژیا كرا و  جەخت لەسەر هاندانی كۆمپانیا و بازرگانە چینییەكان كرایەوە بۆ وەبەرهێنان لە هەرێمی كوردستان بە مەبەستی گواستنەوەی شارەزایی و رەخساندنی هەلی كار.

 لە كۆتاییشدا بەڕێوەبەری دەزگای میدیایی كوردسات ئامادەیی تەواوی دەزگای میدیایی كوردساتی دەربڕی بۆ پشتیوانیكردنی میدیایی لە هەر هەنگاو و پڕۆژەیەك كە خزمەت بە گەشەپێدانی ئابووری و ناساندنی دەرفەتەكانی وەبەرهێنان لە هەرێم بكات.

رۆژنامەی واشنتۆن پۆست، لە زاری بریکاری سەرچاوە سەربازییەکانی ئەمەریکا بڵاویکردوەتەوە،  سوپای وڵاتەکەیان لانیکەم 45 درۆنی جۆری (MQ-9 Reaper)ی لە روبەڕوبونەوەکانی لەگەڵ ئێراندا لەدەستداوە و زیانەکان بە 1.3 ملیار دۆلار مەزندە دەکرێت.

رۆژنامەکە ئاماژەی بەوەکردوە، ئەم ژمارەیە نزیکەی %25ی کۆی گشتی ئەو جۆرە  درۆنەیە لە ئەمریکا، کە تێچوی یەکدانەیان لە نێوان 30 بۆ 50ملیۆن دۆلاردایە.

ئەم درۆنانە بەشێوەیەکی فراوان لە ناوچە ستراتیژییەکانی دەوروبەری گەروی هورمز بۆ ئەنجامدانی کاری سیخوڕی و لێدانی ئامانجدار بەکارهێنراون.

 بەپێی وتەی لێپرسراوانی وەزارەتی جەنگی ئەمریکا هۆکاری سەرەکیی خستنەخوارەوەی بەشێکی زۆری ئەو درۆنانە ئەوەبووە نزم فڕیون وئەمەس وایکردوە ببنە ئامانجێکی  ئاسان بۆ هێزە سەربازییەکانی ئێران و گروپە هاوپەیمانەکانی لە عیراق و یەمەن.

هەروەها ئاماژەی بەوەش کردوە، ژمارەیەک لە درۆنەکان بەهۆی پچڕانی پەیوەندی و لەدەستدانی کۆنترۆڵیان کەوتوونەتە خوارەوە.

ئەمە لە کاتێکدایە، لەدەستدانی ئەم ژمارە زۆرەی  درۆن باری کۆگاکانی چەکی ئەمەریکای قورستر کردووە، کە پێشتریش بەهۆی پشتیوانییە سەربازییەکان بۆ ئۆکراین دووچاری کەمبونەوە ببوەوە.

بەرامبەر رەوشە، ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ داوای بودجەیەکی زیادکراوی 67 ملیار دۆلاری لە کۆنگرێس کردووە بۆ پڕکردنەوەی کۆگاکان و قەرەبووکردنەوەی تێچووە سەربازییەکان.

ئەمڕۆ پێنجشەممە، محەمەد موخبەری راوێژکاری موجتەبا خامنەیی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی ئێکس پەیامێکی بڵاوکردوەتەوە و هۆشداری دەدات لە جێبەجێنەکردنی مەرجەکانی ئێران لە دانوستانەکاندا.

ناوبراو لە پەیامەکەیدا نوسیویەتی،  ئەگەر مەرجەکانی ئێران جێبەجێ نەکرێت، هاوکێشەکانی دەسەڵات لە جیهاندا دەگۆڕێت.

راوێژکاری موجتەبا خامنەیی  بانگەشەی ئەوەدەکات، ئەمریکا لە پاراستنی هاوپەیمانەکانی لە کەنداوی فارس بێتوانا بووە و جێیهێشتوون.

ناوبراو جەختیکردوەتەوە، جێبەجێکردنی سیاسەتەکانی ئەمریکا لە ناوچەکەدا بە تایبەت  (میکانیزمی ئابووری-ئاسایشی هۆرموز) دەبیتە هۆی دروستکردنی ئاڵۆزییەکی تر لە ناوچەکەدا.

لە ئێران قەیرانی ئابوری رۆژ لەدوای رۆژ کاریگەرییەکانی لەسەر هاووڵاتیان زیاتر دەبێت، سەرەڕای گرانی خۆراک و پێداویستی رۆژانە، بەهۆی بەرزبونەوەی نرخەکەیەوە هاووڵاتیان وازیان لە بەکارهێنانی ئەو ئامێرە ساردکەرەوانە هێناوە کە بە غاز کاردەکەن.

مەهدی بستانچی، بەڕێوەبەریی ئەنجومەنی دروستکەرانی سیستمەکانی فێنککەرەوە لە ئێران بە میدیای وڵاتەکەی راگەیاندوە، لە ئێستادا نرخی ئەو ئامێرە ساردکەرەوانەی بە غار کاردەکەن بە رێژەی %10 بۆ %30 بەرز بونەتەوە.

ناوبراو ئاماژەی بەوەکردوە، ئەم بەرزبونەوەی نرخە بوەتە هۆی ئەوەی بەشێک لە هاووڵاتییان و بەکارهێنەران توانای کڕینی ئەو ئامێرانەیان نەمێنێت و رو لە جۆرە هەرزانەکانی تری وەک پانکەی ئاسایی بکەن.

بەوتەی بستانچی، سنورداربونی توانای دارایی خێزانەکان هۆکاری سەرەکییە بۆ روکردنە ئامێرە فێنککەرەوە هەرزانەکان لە بازاڕدا.

ئەمەش لە کاتێکدایە، لێپرسراوی ژوری بازرگانی ئێران و چین پێشتر رایگەیاندبوو، ئابوری وڵات لە رەوشێکی تەواو خراپدایە و گەمارۆکانی ئەمریکا کاریگەری لە جەنگکە زیاتر بووە لەسە ئێران.